"I
have a dream...
I have
a dream that one day little black boys and black girls will be able to
join hands with little white boys and white girls as sisters and brothers.
I have
a dream today"
("Bir
hayalim var... Bir
hayalim var ki bir gün siyah erkek ve siyah kızlar, beyaz erkek ve beyaz
kızlar ile kardeşçe elele tutuşabilecekler. Bugün
bir hayalim var")
Martin
Luther King, Jr.
Her
yıl ocak ayının üçüncü pazartesi günü Dr. Martin Luther King, Jr.'ın doğumu,
yaşamı ve hayalini kutlamak amacı ile Amerika'da okullar, federal iş yerleri,
postahaneler, ve bankalar tatil olur. Bugün Dr. King'in haksızlığa karşı verdiği
savaşı ve bütün insanların ve ırkların özgürlüğü, eşitliği ve saygınlığı için
yaptığı mücadeleyi hatırlama günüdür.
Martin Luther King
Jr. 15 Ocak 1929 günü Georgia eyaletinin Atlanta şehrinde doğdu. Babası Ebenezer
Baptist Kilisesinde rahipti ve bütün hayatı boyunca ırklar arasındaki engelleri
yok etmek için çok çalıştı. Martin Luther siyah insanlarla beyaz insanlar arasında
ayırımcılık yapılan bir dünyada büyüdü. Üniversite çağına geldiğinde babasını
takip etmeye ve rahip olmaya karar verdi. Üniversitede iken Coretta Scott ile
evlendi. 1954 yılında doktorasını tamamlayarak "Doktor" ünvanını aldı.
Dr. King'in insan
hakları hareketine karışması 1 Aralık 1955'de Rosa Parks adında siyah bir terzi
kadının tutuklanması ile başladı. Rosa Parks işten eve giderken yerini beyaz
bir otobüs şöförüne vermediği için tutuklanmıştı. Bayan Parks bu suçtan dolayı
tutuklanan ilk siyahi değildi ve kendisi Montgomery'de siyah toplumunda iyi
tanınırdı.
Dr. King ve diğer
siyahi lider bir protestoya ihtiyaç olduğunu hissettiler. Şehrin siyahi halkına
otobüse binmek yerine yürüyerek otobüs şirketine boykot yapmaları istendi. Boykot
başarılıydı ve Dr. King barış hareketinin değişim getirebileceğini göstermişti.
Ocak 1957'de Dr.
King'in başkanlığında Souther Christian Leadership Conference'ı (SCLC) oluşturuldu.
Takip eden 17 Mayıs'da Dr. King 37,000 kişilik bir grup ile Washington DC'de
Lincoln Memorial'in önünde bir yürüyüş düzenledi. Dr. King insan hakları hareketinin
tartışmalı lideri olmuştu. Bu yürüyüşün sonucunda 9 Eylül 1957'de ABD Kongresi,
İnsan Hakları Komisyonunu kurdu. Ayrıca yasaya aykırı davrananları araştırma
yetkisine sahip Adalet Bakanlığı'na bağlı İnsan Hakları Departmanı oluşturuldu.
Dr. King ve SCLC,
siyahilerin seçim hakları, ırk ayrımını kaldırma, daha iyi eğitim ve yerleşim
için güneyde birçok aktiviteler düzenlediler. Dr. King konuşmalarına devam etti.
Bir çok şehre ve kasabaya gitti. Onun konuşmasını dinlemek isteyen insanlar
tarafından karşılandı. Bütün insanlara yasalar altında eşit davranılma haklarının
olduğunu söyledi. Birçok insan bu insan haklarına inandı ve bunun için çok çalıştı.
Daha sonra Dr. King başarılı bir yapıt olan "Stride Toward Freedom"
adlı ilk kitabını yazdı.
Ocak 1963'de Dr.
King kendisinin ve özgürlük savaşçılarının, ırk ayırımı yapan yasalarla mücadele
etmek için Birmingham'a gideceklerini duyurdu. Fakat herhangi bir gösteriyi
yasaklayan bir uyarı yayınlandı ve Dr. King tutuklandı. Dr. King serbest bırakıldıktan
sonra daha barışçıl gösteriler yapıldı. İnsan hakları için mücadele sürerken
Özgürlük Bildirisi'nin 100. yıldönümü olan 28 Ağustos 1963'de 200,000 kişilik
bir grup Lincoln Memorial'in önünde toplandı. Siyah, beyaz, genç ve yaşlı herkesin
bulunduğu barışçıl bir gösteri idi ve Dr. King o gün ünlü "Bir hayalim
var" konuşmasını yaptı. Dr. King insanlar arasında barışın sürekliliğine
en çok katkıda bulunan biri olduğundan Nobel Barış Ödülüne layık görüldü. Dr.
King ödülün parasını çeşitli insan hakları organizasyonları arasında dağıttı.
Başkan Lyndon Johnson da İnsan Hakları yasasını imzaladı.
Dr. King barış
için başlattığı harekete devam etti. Amerika'da sürekli seyahat ederek insan
hakları hakkında konuşmalar yaptı.
3 Nisan 1968'de
Memphis, Tennessee'ye giderek son konuşmasını yaptı ve ertesi gün otel odasınin
balkonunda vurularak öldürüldü. Suikastın ardından Amerika'nın her yerinde 46
kişinin ölümüyle sonuçlanan büyük olaylar çıktı.
Dr. King'in ölümünden
15 yıl sonra Başkan Ronald Reagan, Dr. Martin Luther King Jr.'ın doğumunu ve
yaşamını kutlamak amacı ile ocak ayının üçüncü pazartesi gününün ulusal tatil
olması için bir yasa çıkardı. Yasanın kabulu bazı tartışmalara neden oldu. Yasa
2 Kasım 1983'da imzalandı ve ilk kutlamalar 20 Ocak 1986'da başladı.
O günden bu yana
her yıl ocak ayının üçüncü pazartesi günü siyah nüfusun haklarını korumak ve
kazanmak için çalışmış olan Martin Luther King'i anma günü olarak kutlanmaktadır.
Her
yıl ocak ayının üçüncü pazartesi günü Dr. Martin Luther King, Jr.'ın doğumu,
yaşamı ve hayalini kutlamak amacı ile Amerika'da okullar, federal iş yerleri,
postahaneler, ve bankalar tatil olur. Bugün Dr. King'in haksızlığa karşı verdiği
savaşı ve bütün insanların ve ırkların özgürlüğü, eşitliği ve saygınlığı için
yaptığı mücadeleyi hatırlama günüdür.
